Gisteren zijn wij (Peter van Veen en ik) weer eens op pad geweest om een startrail vast te leggen. In juni hebben we dit ook al eens geprobeerd, echter toen met matig succes. Het was te zien, maar daar had je ook alles mee gezegd ook. Wat we eigenlijk graag vast wilden leggen was een startrail en dan “polar-aligned”. Als je richt op de Poolster, dan krijg je met behulp van lange sluitertijd fotografie, hier allemaal hele mooie cirkels omheen. Omdat er in de zomer teveel horizon licht is en de Poolster moeilijker te zien is, hebben we bewust gewacht tot de winter. 1 nadeel kleeft hieraan en dat is dat hij zo vreselijk hoog aan de hemel staat. Wat zou het veel mooier zijn nog als we een stuk van de omgeving mee zouden kunnen nemen. Maar helaas, moeten we maar naar Spanje verhuizen . Want hoe zuidelijker we gaan hoe dichter hij bij de horizon komt te staan. Op het noordelijk halfrond dan hè. Want het moge duidelijk zijn dat hij op het zuidelijk halfrond niet te zien is.

Polaris. Image Credit: NASA

Allereerst zal ik even proberen uit te leggen hoe je de Poolster kunt vinden. Op zich is dit niet zo heel moeilijk. Nee het is niet die heldere ster in het noorden!! Hij staat er wel heel dicht bij en dat zal dan ook de ster die je wel in je zoeker zult kunnen zien. Maar zoals ik al zei, het is niet de Poolster zelf. Mocht je zelfs ook nog niet eens weten waar het noorden is, dan heb je nog een andere manier om de Poolster te vinden. Zoek eerst maar eens het sterrenbeeld “Ursa Major” op. Beter bekend bij ons als de “Grote Beer”. De Grote Beer ziet eruit als een steelpan. Let erop, dit sterrenbeeld staat niet altijd op dezelfde plaats, maar bij helder weer is het heel herkenbaar. Concentreer je nu op de voorkant van de “pan”. Dus de twee sterren die vanuit de bodem tot de bovenkant, die voorkant vormen. Trek je deze lengte denkbeeldig ongeveer 6 keer door naar boven, dan kom je precies bij de Poolster uit. Vind je het moeilijk om dit in te schatten kun je ook gebruik maken van de “2 vuisten” methode. Concentreer je weer op de voorkant van de pan en houd met gestrekte armen in je gezichtsveld 2 gebalde vuisten zo op elkaar dat die 1 lijn vormen met die voorkant. De Poolster is namelijk de laatste ster van de “Ursa Minor” ofwel de “Kleine Beer”. Een leuk detail om te vermelden, de Poolster is niet 1 ster maar 3. Echter staan die zo ver van de aarde vandaan dat het er maar 1 lijkt. Dit is trouwens pas in 2006 daadwerkelijk bewezen door middel van een foto genomen met de Hubble Space Telescope.

Maar genoeg over sterrenkunde

Over de technieken en bijzonderheden waar je op moet letten met lange sluitertijd fotografie zal ik in een volgende post nog wel wat uitgebreider op terug komen. Nu wil ik het voornamelijk even houden op Startrails. Wat vooral belangrijk is van Startrails is dat je niet op het zuiden gaat fotograferen. Hoe aanlokkelijk dat ook is (lucht is daar namelijk donkerder), doe het maar niet, want een echte mooie startrail zul je er niet van krijgen. Om dit te verduidelijken heb ik me er gisteren toch even aan vergrepen:

Startrail op het Zuiden

Als je gebruik maakt van de techniek door foto’s van slechts 30 seconden te maken, dan zie je zoals hier dat de lijn onderbroken wordt. Achteraf gezien had ik dat wat minder kunnen houden door de camera op continue opname te zetten. Maar goed, dat was me even ontschoten.  Het was ook zo koud Zet je de sluiter continue open in de Bulbstand, dan zul je dit niet hebben, maar dat gaat weer heel veel ruis opleveren. Die onderbreking komt namelijk doordat voor ons ook, de lucht daar veel sneller ronddraait dan in het noorden. Daarnaast is de cirkel die de sterren maken, zo erg uitgevlakt dat het net maar een paar strepen oplevert en niet het mooie effect van een startrail.

Startrail Polaris

Zoals je kunt zien is mijn poging nu niet echt om super blij van te worden. Eens te meer een reden om nog maar eens flink te gaan oefenen. Wat je hier ziet is het resultaat van ongeveer een half uur. Moet je nagaan hoeveel tijd je eigenlijk nodig hebt om een echte mooie plaat te maken. Volgende keer in ieder geval een thermoskan met hete, straffe koffie. Als het kan met een flinke scheut jameson irish whiskey Maar het is een begin.

Naast iets om je warm te houden, moet je er toch ook wel voor zorgen dat je iets anders leuks te doen hebt. Want de camera doet z’n werk wel en 2 a 3 uur stil staan word je ook niet vrolijk van. Dus hier nog een tip om de verveling weg te nemen: neem in ieder geval nog een camera mee en een zaklamp en ga eens wat leuks proberen

Lightpainting